Bij nieuwbouw is een goede luchtdichtheid van cruciaal belang. Het zorgt voor wooncomfort, lage energiekosten en voorkomt vochtproblemen. Kozijnen spelen hierin een sleutelrol. Maar hoe weet je of de kozijnen in jouw nieuwbouwwoning echt luchtdicht zijn? In dit artikel lees je welke normen er gelden en hoe je zelf eenvoudig de luchtdichtheid kunt testen.
Het testen van luchtdichtheid is niet alleen iets voor de bouwprofessional. Ook jij als koper kunt eenvoudige controles uitvoeren, bijvoorbeeld voordat je de oplevering tekent. Daarnaast zijn er professionele metingen die je kunt aanvragen. We leggen uit wat je zelf kunt doen en wanneer je een expert inschakelt.
Welke normen gelden voor luchtdichtheid?
Voor de luchtdichtheid van een complete woning geldt in Nederland een specifieke meetnorm die het luchtvolume bepaalt dat door de gebouwschil ontsnapt bij een kunstmatig drukverschil. Voor kozijnen als zelfstandig product bestaat een Europese testnorm die raam- en deurconstructies indeelt in luchtdoorlatendheidsklassen. Deze twee normen vullen elkaar aan. De productnorm geeft inzicht in de kwaliteit van het kozijn zelf, terwijl de gebouwnorm de kwaliteit van de volledige schil beoordeelt, inclusief alle aansluitingen.
Tussen beide normen zit een belangrijk verschil. Een kozijn kan in een laboratorium uitstekend scoren, maar verliest die prestatie wanneer het op de bouwplaats niet zorgvuldig wordt ingebouwd. De gebouwnorm meet daarom de som van alle kieren en naden in de hele woning. Daardoor zie je met die meting direct of de opleveringskwaliteit van de kozijnen en de omringende bouwdelen daadwerkelijk voldoende is. Deze norm is dan ook de aangewezen manier om bij oplevering vast te stellen of de luchtdichtheid van een nieuwbouwwoning aan de gestelde energieprestatie-eisen voldoet.
Zelf testen: simpele controles
Bij de oplevering van een nieuwbouwwoning kun je zelf al een aantal eenvoudige controles uitvoeren die geen gereedschap vereisen. Kijk eerst of de rubbers rondom het raam en de vleugels onbeschadigd zijn en of ze overal aansluiten. Een rubber dat op een hoek is ingeknepen of een zichtbare kier laat, veroorzaakt al snel luchtlekkage. Je kunt ook controleren of het kozijn waterpas staat en of de vleugel niet scheeft hangt. Wanneer een raam niet goed in het kozijn valt, is het sluitmechanisme moeilijk te bedienen en ontstaan er kieren aan een zijde.
Een bekende test is de papiertest. Leg een strook papier tussen het raam en het kozijn, sluit het raam en probeer het papier eruit te trekken. Voel je het papier gemakkelijk schuiven, dan sluit het raam te licht. Herhaal dit aan de bovenkant, onderkant en op de sluitpunten. Houd er wel rekening mee dat dit alleen de aansluiting van het raam in het kozijn test, niet de aansluiting van het kozijn op de gevel. Om die te controleren kun je een aansteker of een dun rookstokje langs de aansluiting houden, maar dit vraagt een beetje geduld en werkt alleen bij een temperatuurverschil tussen binnen en buiten.
Professionele meting en aandachtspunten
Wanneer je twijfelt over de luchtdichtheid van de kozijnen, is een professionele meting een geschikt vervolg. Een meetspecialist voert een blowerdoortest uit aan de hand van de Nederlandse meetnorm voor luchtdoorlatendheid van gebouwen. Daarmee wordt de luchtlekkage van de hele woning onder een kunstmatig opgewekt drukverschil gemeten. De test duurt enkele uren en vereist dat alle gevelopeningen zijn gesloten. Het resultaat zegt iets over de complete schil en niet alleen over de kozijnen. Daarom blijkt die meting voor de oplevering het meest zinvol te zijn.
Let bij een professionele meting op de omstandigheden. Een hoge windsnelheid of een groot temperatuurverschil kan de uitkomst beïnvloeden. De specialist moet daarom de meting uitvoeren op een moment dat de wind niet te krachtig staat. Vraag ook of hij of zij na afloop een rapport oplevert waarin de exacte lekkagepunten worden benoemd. Sommige specialisten gebruiken een rookmiddel of een gevoelige anemometer om naast de totale meting ook de individuele kierpunten zichtbaar te maken. Dit helpt om bij de aannemer concrete opmerkingen te maken over waar het verholpen moet worden.
In het kort
- Vraag bij de aannemer altijd om het blowerdoortest-rapport.
- Controleer of de luchtdoorlatendheidklasse van de kozijnen voldoende is (minimaal klasse 3 voor nieuwbouw).
- Doe een visuele inspectie op kieren en scheuren in kitnaden.
- Gebruik de kaarsentest bij rustig weer om tochtlekken op te sporen.
- Controleer of de tochtbanden goed sluiten met de papiertest.
- Laat een professionele meting uitvoeren vóór de oplevering.
- Let op de aansluiting tussen kozijn en muur: die moet goed geïsoleerd zijn.
Veelgestelde vragen
Wat is een blowerdoortest?
Een blowerdoortest is een meting waarbij een ventilator in een deuropening wordt geplaatst om een drukverschil te creëren. Hiermee wordt de luchtdichtheid van het hele gebouw gemeten. De resultaten worden uitgedrukt in qv10-waarde.
Wat is de norm voor luchtdichtheid in nieuwbouw?
Volgens het Bouwbesluit moet de luchtdichtheid van een nieuwbouwwoning maximaal 0,15 dm3/s per m2 gebruiksoppervlak zijn bij een drukverschil van 10 Pascal.
Kan ik zelf de luchtdichtheid testen?
Ja, je kunt eenvoudige tests doen, zoals de kaarsentest of de papiertest. Deze geven een indicatie, maar voor een officiële meting is een blowerdoortest nodig.
Wat kost een professionele luchtdichtheidstest?
Een blowerdoortest kost vaak tussen de 300 en 600 euro, afhankelijk van de grootte van je woning en het bedrijf dat de test uitvoert.
Conclusie
Het testen van de luchtdichtheid van kozijnen in nieuwbouw is essentieel om comfort en energiezuinigheid te garanderen. Met eenvoudige zelfcontroles kun je al veel ontdekken, maar voor een officiële beoordeling is een blowerdoortest aan te raden. Let bij oplevering op de meetresultaten en schakel tijdig een expert in als je twijfelt. Zo voorkom je tocht, vochtproblemen en hoge energierekeningen.
Kozijnen vervangen?
Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via KozijnRadar.
Vraag kozijnoffertes aan →Verder lezen over kosten en prijzen: Wat kosten nieuwe kozijnen in 2026? · Kunststof kozijnen: prijs, voordelen én nadelen · Wanneer moet je je kozijnen vervangen? · Onderhoud en levensduur van kozijnen · Isolerende kozijnen met triple glas: wanneer is het zinvol? · HR++ glas (U 1,1): de standaard bij nieuwe kozijnen
Lees ook: Kozijnen in nieuwbouw: waar let je op? · Nieuwbouw of bestaande bouw: verschil in kozijnen · Wat kost een kunststof kozijn in nieuwbouw? · Hout of kunststof kozijnen in nieuwbouw? · Kozijnen in nieuwbouw: waarom isolatie cruciaal is · Bouwvoorschriften voor kozijnen in nieuwbouw — meer over kozijnen vervangen in nieuwbouwwoning
KozijnRadar is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.