Onderhoud en levensduur van kozijnen

Levensduur per materiaal

De levensduur van een kozijn hangt af van het materiaal, de kwaliteit bij aankoop, de ligging van de gevel (zon en slagregen) en — vooral bij hout — hoe trouw je het onderhoud bijhoudt. De cijfers hieronder zijn richtcijfers: een goed onderhouden houten kozijn kan de bovenkant van de reeks halen, terwijl een verwaarloosd exemplaar er ruim onder blijft.

Belangrijk: het kozijn en het glas hebben een eigen levensduur. Isolerend dubbelglas (HR++, triple) gaat gemiddeld enkele decennia mee, maar de afdichting kan eerder falen — dan zie je condens tussen de glasbladen en isoleert het glas niet meer goed. Het glas kun je vaak vervangen zonder het hele kozijn te vernieuwen. Meer over glas lees je in de gids isolatie & U-waarde.

Kunststof kozijnen onderhouden

Kunststof (pvc) is het meest onderhoudsarme materiaal en daarom in Nederland de meestgekozen optie. De kleur zit in het materiaal, dus schilderen is niet nodig. Het onderhoud beperkt zich tot twee dingen. Ten eerste schoonmaken: twee keer per jaar met lauw water en een milde, niet-schurende reiniger houdt de profielen mooi en voorkomt dat vuil zich vastzet in de nerf. Gebruik geen agressieve schoonmaakmiddelen of schuursponzen. Ten tweede het hang- en sluitwerk: smeer scharnieren en sluitpunten een keer per jaar met wat naaimachine- of siliconenolie en controleer of alles soepel sluit. Rubbers (kaderrubbers en beglazingsrubbers) kun je licht invetten zodat ze soepel blijven. Doe je dit, dan haal je zonder problemen de 40 tot 50 jaar. Meer over het materiaal vind je bij materialen vergelijken.

Aluminium kozijnen onderhouden

Aluminium is het meest duurzame materiaal qua levensduur: 50 jaar of langer is een reëel richtcijfer. Het roest niet, is dimensioneel stabiel en de gemoffelde laag houdt de kleur lang vast. Het onderhoud lijkt op dat van kunststof: schoonmaken en het beslag controleren. Let bij aluminium extra op de rubbers en afdichtingen en op de goede werking van het (soms wat zwaardere) hang- en sluitwerk. Krassen in de moffellaag kun je het beste netjes laten bijwerken, zodat de onderlaag beschermd blijft. Aluminium is de duurste keuze per m², maar over de hele levensduur gerekend is het onderhoudsarm en gaat het lang mee. Zie de gids wat kosten kozijnen voor de prijsverschillen.

Houten kozijnen onderhouden

Hout is het klassieke materiaal en bij monumenten of een beschermd stadsgezicht vaak de enige toegestane keuze. Het grote verschil zit in het onderhoud: hout moet je periodiek schilderen, als richtcijfer elke 4 tot 7 jaar. Hoe vaak precies hangt af van de houtsoort, de verfkleur (donkere kleuren werken harder in de zon) en hoeveel weer de gevel te verduren krijgt. Achterstallig schilderwerk is niet onschuldig: zodra de verflaag scheurt, dringt vocht het hout binnen en ontstaat houtrot, meestal onderaan de stijlen en dorpels. Dan wordt reparatie snel duur. Houd daarom ook de kitranden en aansluitingen in de gaten en pak beginnende schade meteen aan. Doe je dat, dan haalt hout de 30 tot 40 jaar en soms langer. Reken bij hout dus niet alleen op de aanschafprijs, maar ook op terugkerende schilderkosten over de jaren.

Onderhoud of toch vervangen?

Op een bepaald moment is doorlappen niet meer verstandig. Denk aan vervangen wanneer je een of meer van deze signalen ziet: het hang- en sluitwerk is versleten en ramen sluiten niet meer goed, er staat tocht of er zit condens tussen de ruiten, of het hout is op meerdere plekken zacht en rot. Reparatie stapelt dan op en je blijft achter met slechte isolatie.

Vervangen kost meer ineens, maar levert direct comfort, minder onderhoud en — als je van enkel of oud dubbel glas naar HR++ of triple gaat — een lagere gasrekening op. Hoeveel je bespaart hangt af van je glas en oppervlak; reken het zelf uit met onze rekentools en lees hoe het proces loopt bij kozijnen vervangen. Twijfel je tussen repareren en vervangen, laat dan een installateur meekijken — vaak zie je pas van dichtbij hoe ver de slijtage is.

Veelgestelde vragen