Bij het plannen van nieuwbouw kom je al snel voor de keuze: kies je voor standaard kozijnmaten of ga je voor maatwerk? Het antwoord hangt af van je woningontwerp, je wensen en uiteraard je budget. In dit artikel lees je welke maten gangbaar zijn, wanneer maatwerk onvermijdelijk is en wat dat qua kosten scheelt.
Standaardmaten zijn ontwikkeld om de productie efficiënt te houden, waardoor je vaak voordeliger uit bent. Toch zijn er situaties waarin een standaardmaat niet past of niet mooi is. We zetten de voor- en nadelen voor je op een rij, zodat je een bewuste keuze kunt maken voor jouw nieuwbouwproject.
Wat zijn standaard kozijnmaten?
In de Nederlandse woningbouw worden veel kozijnen geproduceerd volgens veelvoorkomende maten. Deze 'standaardmaten' zijn niet officieel vastgelegd, maar zijn ontstaan uit jarenlange bouwpraktijk en fabrieksmatige productie. Denk aan breedtes zoals 90 cm, 120 cm, 150 cm en 180 cm, en hoogtes zoals 120 cm, 150 cm, 210 cm en 240 cm. De exacte afmetingen verschillen per kozijnfabrikant, maar de meeste hanteren een modulair systeem – vaak gebaseerd op het 10 cm-maatsysteem of de oude 'duimmaat'.
Voor draairamen, schuifpuien en deuren bestaan standaard breedte-hoogtecombinaties die goed aansluiten bij de meest voorkomende gevelopeningen. Zo is een enkel raam vaak tussen de 90 en 180 cm breed en 120 tot 150 cm hoog. Een standaard balkondeur is bijvoorbeeld 90 cm breed en 210 cm hoog. Deze maten zijn zo gekozen dat ze optimaal gebruikmaken van materialen, waardoor verspilling wordt beperkt en de kosten laag blijven.
Wanneer is maatwerk nodig?
Maatwerk wordt noodzakelijk wanneer je woningontwerp afwijkt van de standaardmaten. Denk aan zeer brede ramen voor een panoramisch uitzicht, extra hoge deuren, of kozijnen met een ongebruikelijke vorm zoals bogen of driehoeken. Ook bij bestaande bouw, waar de maten vaak afwijken, is maatwerk de enige optie. Daarnaast kan maatwerk een bewuste keuze zijn om een unieke uitstraling te creëren, bijvoorbeeld met een specifieke verhouding die mooier oogt in de gevel.
Maatwerk biedt flexibiliteit, maar heeft ook nadelen. Het productieproces is arbeidsintensiever en er is meer tijd nodig voor inmeten en voorbereiding. Hierdoor liggen de kosten hoger en is de levertijd vaak langer. Bij nieuwbouw kun je echter door goed na te denken over de maatvoering en tijdig de kozijnen te bestellen, onnodige vertraging voorkomen. Een goed advies: bepaal eerst het ontwerp en ga dan pas in gesprek met een kozijnleverancier, zodat je niet voor verrassingen komt te staan.
Kostenverschil tussen standaard en maatwerk
Het kostenverschil tussen standaard en maatwerk is aanzienlijk. Gemiddeld ligt een maatwerk kozijn 20 tot 50 procent hoger dan hetzelfde kozijn in een standaardmaat. Concreet betekent dit: een standaard kunststof raam van 120x150 cm kost vaak tussen de 300 en 500 euro inclusief plaatsing. Voor dezelfde afmeting in maatwerk betaal je al snel tussen de 400 en 700 euro. Bij houten kozijnen liggen de prijzen hoger; reken op 500 tot 800 euro voor een standaard raam en 700 tot 1200 euro voor maatwerk. Aluminium is het duurst: standaardprijzen beginnen rond de 800 euro en maatwerk loopt op tot 1500 euro of meer.
Houd er rekening mee dat deze prijzen indicatief zijn en sterk kunnen variëren per leverancier, regio en materiaalkeuze. Ook de vorm van het kozijn speelt een rol: een rond of schuin kozijn is duurder dan een rechthoekig exemplaar. Daarnaast betaal je voor extra opties zoals draai-kiepbeslag, gelaagd glas of speciale sloten. Vraag daarom altijd meerdere offertes aan en vergelijk niet alleen de prijs, maar ook de kwaliteit en garantievoorwaarden.
In het kort
- Meet altijd de ruwbouwopening op, niet de afmeting van de gevel.
- Bepaal van tevoren welk glas en isolatiewaarde je wilt; dit beïnvloedt de kozijndiepte en daarmee de maatvoering.
- Denk na over ventilatie: kies voor draairamen of kiepstanden die in verhouding zijn met de kozijnafmeting.
- Laat je niet verleiden tot te grote ramen zonder na te denken over energieverlies; groter glas betekent meer warmteverlies in de winter.
- Gebruik standaardmaten waar mogelijk om kosten te besparen, maar staar je niet blind; soms is maatwerk de enige juiste keuze voor een goede aansluiting.
- Vraag altijd een tekening of 3D-visualisatie van de kozijnen bij de offerte, zodat je precies weet wat je krijgt.
- Plan tijdig: maatwerk kozijnen hebben vaak een levertijd van 6 tot 10 weken, terwijl standaardmaten soms op voorraad zijn.
Veelgestelde vragen
Wat zijn de meest voorkomende standaardmaten voor kozijnen?
Veel gebruikte breedtes zijn 90, 120, 150 en 180 cm. Hoogtes die vaak voorkomen zijn 120, 150, 210 en 240 cm. Deze maten worden vaak gecombineerd, bijvoorbeeld 120x150 cm voor een raam en 90x210 cm voor een deur.
Is maatwerk altijd duurder?
Ja, maatwerk is vrijwel altijd duurder dan standaard, vaak 20 tot 50 procent. Dit komt omdat er handmatig werk en extra materiaal nodig is. Bij complexe vormen kunnen de kosten nog hoger liggen.
Kan ik bij nieuwbouw kiezen voor standaardmaten?
Zeker. Door je gevelopeningen te ontwerpen rond standaardmaten, kun je aanzienlijk besparen op kozijnkosten. Een architect kan hier rekening mee houden.
Hoe lang duurt levering van maatwerk kozijnen?
De levertijd voor maatwerk is gemiddeld 6 tot 10 weken, afhankelijk van materiaal en fabrikant. Voor standaardmaten kan dit korter zijn, soms 2 tot 4 weken.
Conclusie
De keuze tussen standaard en maatwerk kozijnen is afhankelijk van je ontwerp, budget en persoonlijke voorkeur. Standaardmaten zijn voordeliger en sneller leverbaar, terwijl maatwerk flexibiliteit biedt voor unieke wensen. Door bewust te kiezen en offertes te vergelijken, kun je de beste prijs-kwaliteitverhouding krijgen. Vergeet niet dat de uiteindelijke prijs ook afhangt van materiaal, glas en beslag. Neem de tijd om je opties te onderzoeken en vraag altijd meerdere offertes aan.
Kozijnen vervangen?
Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via KozijnRadar.
Vraag kozijnoffertes aan →Verder lezen over kosten en prijzen: Wat kosten nieuwe kozijnen in 2026? · Kunststof kozijnen: prijs, voordelen én nadelen · Wanneer moet je je kozijnen vervangen? · Onderhoud en levensduur van kozijnen · Isolerende kozijnen met triple glas: wanneer is het zinvol? · HR++ glas (U 1,1): de standaard bij nieuwe kozijnen
Lees ook: Kozijnen in nieuwbouw: waar let je op? · Nieuwbouw of bestaande bouw: verschil in kozijnen · Wat kost een kunststof kozijn in nieuwbouw? · Hout of kunststof kozijnen in nieuwbouw? · Kozijnen in nieuwbouw: waarom isolatie cruciaal is · Bouwvoorschriften voor kozijnen in nieuwbouw — meer over kozijnen vervangen in nieuwbouwwoning
KozijnRadar is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.